Σε τροχιά ιστορικού ρεκόρ κινούνται οι αιτήσεις συνταξιοδότησης στη χώρα, καταγράφοντας το μεγαλύτερο κύμα μαζικών αποχωρήσεων της τελευταίας δεκαετίας από την ίδρυση του ΕΦΚΑ. Αυτό προκύπτει από πρόσφατη ανάλυση της Ένωσης για την Υπεράσπιση της Εργασίας και του Κοινωνικού Κράτους. Ειδικότερα, σύμφωνα με τα στοιχεία του Πληροφοριακού Συστήματος «ΑΤΛΑΣ», τον Σεπτέμβριο καταγράφηκε νέο υψηλό στις αιτήσεις συνταξιοδότησης, οι οποίες έφτασαν τις 20.100.

Με αυτόν τον τρόπο, ο συνολικός αριθμός των νέων αιτήσεων για το εννεάμηνο Ιανουαρίου - Σεπτεμβρίου ανέρχεται πλέον στις 164.434. Όπως επισημαίνει ο πρόεδρος της Ένωσης, καθηγητής Αλέξης Μητρόπουλος, κατά το συγκεκριμένο εννεάμηνο καταγράφηκε ο υψηλότερος αριθμός αιτήσεων σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα όλων των προηγούμενων ετών από τη Μεταπολίτευση και μετά. Η εξέλιξη αυτή οδηγεί στο συμπέρασμα ότι το 2026 εξελίσσεται σε έτος μαζικής εξόδου εργαζομένων προς τη συνταξιοδότηση.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η κατανομή των αιτήσεων ανά φύλο, καθώς τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν ότι περίπου 7 στις 10 αιτήσεις συνταξιοδότησης έχουν υποβληθεί από γυναίκες.

Εφόσον ο σημερινός ρυθμός υποβολής συνεχιστεί και κατά τους τελευταίους μήνες του έτους, οι αιτήσεις εκτιμάται ότι θα ξεπεράσουν συνολικά τις 200.000 μέχρι το τέλος του 2026. Ένα τέτοιο αποτέλεσμα θα φέρει τον αριθμό των νέων αιτήσεων πολύ κοντά στα ιστορικά υψηλά επίπεδα που καταγράφηκαν τα προηγούμενα χρόνια. Συγκεκριμένα, το 2021 είχαν υποβληθεί συνολικά 212.151 αιτήσεις συνταξιοδότησης, ενώ το 2022 ο αριθμός ανήλθε στις 211.133. Επομένως, εάν η αυξητική τάση που καταγράφεται από την αρχή του 2026 διατηρηθεί, η φετινή χρονιά είναι πιθανό να προσεγγίσει τα επίπεδα-ρεκόρ της περιόδου εκείνης, επιβεβαιώνοντας τη δυναμική του νέου κύματος εξόδου από την αγορά εργασίας.

Η κύρια αιτία αυτής της μαζικής φυγής εστιάζεται στον έντονο φόβο των ασφαλισμένων για επικείμενες δυσμενείς αλλαγές στο ασφαλιστικό σύστημα. Πιο συγκεκριμένα, οι εργαζόμενοι σπεύδουν να συνταξιοδοτηθούν φοβούμενοι την αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης, την αλλαγή επί τα χείρω του πλαισίου για την εξαγορά πλασματικού χρόνου (όπως σπουδών, στρατού, τέκνων), αλλά και τη χειροτέρευση του τρόπου υπολογισμού των συντάξιμων αποδοχών από την ίδια ημερομηνία. Επιπλέον, ο υπολογισμός των νέων συντάξεων με βάση τις αποδοχές ολόκληρου του εργασιακού βίου οδηγεί όλο και περισσότερους στην έξοδο.

Η μελέτη της ΕΝΥΠΕΚ υπογραμμίζει πως οι συντάξεις παραμένουν χαμηλές, σε μια χώρα που έχει ήδη θεσμοθετήσει τα υψηλότερα γενικά όρια ηλικίας συνταξιοδότησης στην Ευρώπη, έχει καταργήσει τις πρόωρες συνταξιοδοτήσεις από 1-1-2023 και διαθέτει τους πιο γηρασμένους συνταξιούχους στην ΕΕ (με το 83,5% να είναι άνω των 65 ετών).

Παράλληλα, οι αλλαγές στο πλαίσιο απασχόλησης των συνταξιούχων διευκολύνουν ορισμένους να λάβουν την απόφαση συνταξιοδότησης, καθώς η διατήρηση μιας μερικής ή πλήρους απασχόλησης ενώ είναι συνταξιούχοι καθίσταται πλέον πιο ελκυστική επιλογή σε σχέση με το παρελθόν.

Σε αυτό συντελεί και το ύψος των αποδοχών που καλούνται να λάβουν οι νέοι συνταξιούχοι, το οποίο παραμένει εξαιρετικά χαμηλό. Η πλειονότητα των νέων συντάξεων κινείται σε επίπεδα που δυσκολεύονται να καλύψουν το αυξημένο κόστος διαβίωσης και τις πληθωριστικές πιέσεις της καθημερινότητας.

Όσον αφορά τις καταβολές των συντάξεων Νοεμβρίου, αυτές θα πραγματοποιηθούν νωρίτερα λόγω της αργίας της 28ης Οκτωβρίου, ξεκινώντας από τις 23 του μηνός. Συγκεκριμένα, τη Δευτέρα 26 Οκτωβρίου καταβάλλονται οι κύριες συντάξεις των τέως ταμείων Μη Μισθωτών (ΟΑΕΕ, ΟΓΑ, ΕΤΑΑ), οι συντάξεις που απονεμήθηκαν από τη σύσταση του ΕΦΚΑ (ν. 4387/2016) καθώς και όλες οι επικουρικές συντάξεις του ιδιωτικού τομέα, με τα χρήματα να είναι διαθέσιμα στα ΑΤΜ από το βράδυ της Παρασκευής 23 Οκτωβρίου.

Αντιστοίχως, την Πέμπτη 29 Οκτωβρίου θα καταβληθούν οι κύριες συντάξεις των τέως Ταμείων Μισθωτών (ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, τραπεζών, ΟΤΕ, ΔEΗ, ΝΑΤ, κ.ά.) και οι συντάξεις του Δημοσίου, με τα ποσά να πιστώνονται στους λογαριασμούς από το απόγευμα της Τρίτης 27 Οκτωβρίου.