Amerikan haber kuruluşu Politico, Avrupa Birliği’nin (AB) Türkiye’ye ‘çöp dağları’ göndermeyi onayladığını duyurdu.

Britanya merkezli Guardian ağustosta geçen yıl Türkiye’ye AB’den en az 503 bin ton, Britanya’dan da 139 bin ton plastik atık gönderildiğini haberleştirmişti.

Gazeteye göre özellikle Britanya’nın yaptığı ‘atık sömürgeciliği’. Yani, zengin ülkelerin daha az düzenleme bulunan yoksul ülkelere plastik atık ihraç edilmesi.

Politico da AB’nin kendi kurallarını ihlal etme pahasına yüz binlerce ton çöpü Türkiye’ye ihraç etmeyi sürdüreceğini haberleştirdi.

Politico’nun bulduğu bir AB belgesinde Türkiye’nin AB atıklarını değerlendirme biçimiyle ilgili uzun bir ‘endişe listesi’ sıralandı. Uluslararası atık ticaretinin belirsiz ve izlenmesi zor olduğu vurgulandı.

Belgede, Türkiye’de plastik atıkların yalnızca yüzde 10’unun geri dönüştürüldüğü öne sürüldü. Geri kalanınsa çöp depolama alanlarına gönderildiği, yanlış yönetildiği veya çevreyi kirlettiği vurgulandı.

Bu olumsuzluklar, AB’nin atık sevkiyat yönetmeliğine göre ihracatın askıya alınması için olası nedenler arasında sıralandı.

Türkiye açık farkla Avrupa atığının en büyük ithalatçısı olması nedeniyle ana odak. Geçen yılki rakam yaklaşık 25 milyar adet yarım litrelik meşrubat şişesine eşdeğer 510 bin ton. Bu miktar OECD ülkelerine ihraç edilen plastik atıkların yüzde 70’ine ve ihraç edilen tüm plastik atıkların yüzde 36’sına denk.

Çukurova Üniversitesi’nden Dr. Sedat Gündoğdu şöyle konuştu:

“AB kirliliğinin sorumluluğunu üstlenmeli, Türkiye’ye atık sevkiyatını askıya almalı.”

Gönüllü çevreci grup Greenpeace de 2021’deki bir araştırmasında İngiliz marketlerinden çıkan plastik atığın Adana’da gömüldüğünü ve yakıldığını duyurmuştu.

Guardian’a göre o yıl, Türkiye yoğurt kabı, salata poşeti ve plastik film dahil Britanya’nın plastik atık ihracatının yüzde 94’ünde kullanılan atık türlerini yasak ilan etmişti. Geri dönüşüm sektörünün baskısıyla yasak geri çekilmişti.

AB, kasımdan itibaren genellikle OECD ülkeleri dışındaki ülkelere ihracatı yasaklayacak. Çevreciler bunun OECD üyesi ve AB’nin atıklarının başlıca ithalatçılarından Türkiye’ye atık gönderilmesini artırmasından korkuyor.