Pomorski Uniwersytet Medyczny uruchomił biobank. To infrastruktura badawcza odpowiedzialna za przetwarzanie, długoterminowe przechowywanie i udostępnianie materiału biologicznego. 

- Będziemy gromadzić materiał dla obydwu szpitali klinicznych, wszystkich jednostek naukowych związanych z uniwersytetem oraz innych jednostek, które będą chciały, aby materiał był gromadzony w sposób bezpieczny, a cała droga próbki była monitorowana – wyjaśnił dyrektor Regionalnego Centrum Medycyny Cyfrowej PUM prof. Andrzej Ossowski.

Dodał, że głównym zadaniem biobanku jest zabezpieczenie jakości przechowywania materiału biologicznego, co ma olbrzymie znaczenie w badaniach naukowych. Biobankowanie obejmuje bowiem cały cykl życia próbki, od jej pobrania, przez przetwarzanie, oznakowanie i przechowywanie, po dystrybucję do projektów badawczych.

- Dzisiaj metody analityczne, które stosujemy, te metody genetyczne, są bardzo czułe i jakość materiału jest kluczowa. Ma to znaczenie dla pacjenta, bo pobrany materiał i zdeponowany w biobanku jest przechowywany przez kilka, kilkadziesiąt lat, i w przypadku np. chorób onkologicznych ma gigantyczne znaczenie w procesie leczenia. Możemy sięgnąć zarówno do materiału biologicznego, jak i do danych genetycznych, które są generowane w trakcie procesu genetycznego – dodał prof. Ossowski.

Do biobanku trafią m.in. krew, osocze, surowica, tkanki, komórki oraz izolaty DNA i RNA. Każda próbka jest ewidencjonowana w systemie informatycznym zapewniającym identyfikowalność i rejestr wszystkich operacji, a także powiązana z danymi klinicznymi, wynikami badań laboratoryjnych oraz danymi z analiz genetycznych i molekularnych. Materiał pozyskiwany jest na podstawie świadomej zgody dawców.

- W tym biobanku możemy zdeponować miliony próbek, a przechowywanie nie ma określonego czasu. Jeśli one są zamrożone w temperaturze -196 st. C to czas staje w tym momencie i ten materiał zatrzymujemy w tym punkcie. On jest bezpiecznie przechowywany do czasu, kiedy jest zasilanie i biobank pracuje – przekazał Ossowski.

- Dzisiejsza medycyna potrzebuje dużej ilości materiału. Musimy mieć tzw. tło populacyjne, bez tego nie będziemy w stanie skutecznie prowadzić procesu medycyny spersonalizowanej. Żyjemy w jednym regionie, jesteśmy narażenie na podobne zagrożenia. Genetyka to jest jedna rzecz, część epigenetyczna to kolejny element całego procesu, a wpływ środowiska to jedna z najważniejszych rzeczy, która wpływa na nasz dobrostan i na jakość naszego życia. Badania populacyjne są kluczowe, a żeby je prowadzić, musimy gromadzić próbki – dodał.

Priorytetowym obszarem działania biobanku jest onkologia. Dostęp do dobrze scharakteryzowanego materiału powiązanego z danymi klinicznymi jest warunkiem badań nad biomarkerami prognostycznymi i predykcyjnymi oraz mechanizmami odpowiedzi i oporności na leczenie. 

Biobank PUM pracuje według ujednoliconych procedur operacyjnych. Próbki przechowywane są w pięciu reżimach temperaturowych: +4 st.C, −30 st. C, −80 st. C, −150 st. C i −196 st. C (ciekły azot) i w kontrolowanych warunkach. Jednostka jest w trakcie uzyskiwania akredytacji w zakresie normy ISO 20387, międzynarodowego standardu określającego wymagania dotyczące kompetencji, bezstronności i spójnego działania biobanków.(PAP)

Nauka w Polsce

misz/ zan/